به گزارش خبرگزاری تهران آریا، در بسیاری از خیابان‌های پایتخت، به‌ویژه معابر پرتردد و محله‌های پرجمعیت، بخش قابل توجهی از پیاده‌روها به محل عرضه میوه و تره‌بار تبدیل شده است. در برخی نقاط نیز وانت‌بارهای میوه‌فروش با استقرار در حاشیه خیابان، بخشی از مسیر عبور خودروها را اشغال می‌کنند؛ موضوعی که علاوه بر ایجاد اختلال در تردد، چهره شهری را نیز تحت تأثیر قرار داده است.

کارشناسان شهری معتقدند پیاده‌روها بر اساس قانون، فضای عمومی متعلق به همه شهروندان هستند و هرگونه تصرف این فضا، حقوق عمومی را نقض می‌کند. هنگامی که مسیر حرکت عابران با قفسه‌های میوه، جعبه‌های بار یا خودروهای فروش سیار مسدود می‌شود، شهروندان ناچارند برای ادامه مسیر وارد خیابان شوند؛ اتفاقی که احتمال بروز حوادث رانندگی را افزایش می‌دهد.

این مسئله برای سالمندان، افراد دارای معلولیت، کودکان و خانواده‌هایی که از کالسکه استفاده می‌کنند، مشکلات بیشتری ایجاد می‌کند. بسیاری از این افراد امکان عبور ایمن از میان موانع موجود را ندارند و ناچار به استفاده از سواره‌رو می‌شوند؛ شرایطی که امنیت جانی آنان را به خطر می‌اندازد.

از سوی دیگر، کارشناسان حوزه اجتماعی ریشه اصلی این پدیده را در گسترش اقتصاد غیررسمی می‌دانند. به اعتقاد آنان، افزایش هزینه‌های اجاره مغازه، دشواری راه‌اندازی کسب‌وکارهای رسمی و محدود بودن فرصت‌های شغلی، سبب شده است بخشی از افراد برای تأمین معاش به فروش میوه در معابر عمومی روی آورند.
با این حال، کارشناسان تأکید می‌کنند که مشکلات اقتصادی نمی‌تواند توجیهی برای تضییع حقوق عمومی باشد و مدیریت شهری باید با برنامه‌ریزی مناسب، ضمن حمایت از معیشت این افراد، نسبت به ساماندهی فعالیت آنان اقدام کند.

موضوع سلامت عمومی نیز از دیگر ابعاد این معضل است. عرضه میوه در مجاورت خیابان‌های پرتردد، محصولات را در معرض گردوغبار، دود خودروها و انواع آلاینده‌های محیطی قرار می‌دهد. همچنین انباشت ضایعات میوه و تره‌بار در پیاده‌روها، علاوه بر ایجاد بوی نامطبوع، زمینه جذب حشرات و جوندگان را فراهم کرده و در روزهای گرم سال، شیرابه میوه‌ها موجب لغزندگی معابر و افزایش احتمال زمین خوردن عابران می‌شود.

بررسی یکی از علل ترافیک تهران

یکی دیگر از پیامدهای حضور گسترده میوه‌فروشان سیار، ایجاد اختلال در جریان ترافیک شهری است. توقف خودروهای مشتریان در حاشیه خیابان یا به صورت دوبله، به‌ویژه در خیابان‌های کم‌عرض، موجب کاهش ظرفیت معابر و شکل‌گیری گره‌های ترافیکی می‌شود؛ موضوعی که علاوه بر افزایش زمان سفر، مصرف سوخت و آلودگی هوا را نیز تشدید می‌کند.

مریم ایثار، یکی از شهروندان ساکن خیابان سبلان، در گفت‌وگو با خبرنگار تهران پرس اظهار کرد: در بسیاری از خیابان‌ها، وانت‌های میوه‌فروش بخش قابل توجهی از مسیر خودروها را اشغال می‌کنند و مشتریان نیز با توقف دوبله، تردد سایر خودروها را با مشکل مواجه می‌کنند.

وی افزود: در برخی نقاط، مغازه‌داران نیز بخش زیادی از پیاده‌رو را به محل چیدن اجناس خود تبدیل کرده‌اند و عملاً فضایی برای عبور عابران باقی نمی‌ماند. انتظار شهروندان این است که مدیریت شهری برای ساماندهی این وضعیت، برنامه‌ای جدی و مستمر داشته باشد.

برخی کارشناسان حوزه مدیریت شهری نیز بر این باورند که برخوردهای مقطعی و جمع‌آوری‌های کوتاه‌مدت، تاکنون نتوانسته مشکل را برطرف کند و تنها راهکار مؤثر، اجرای برنامه‌ای جامع برای ساماندهی دستفروشان و فروشندگان سیار است؛ برنامه‌ای که هم حقوق شهروندان را حفظ کند و هم معیشت فعالان این بخش را مورد توجه قرار دهد.

انسداد معابر و حضور میوه‌فروشان سیار در سطح شهر

در همین زمینه، ناصر امانی، عضو شورای اسلامی شهر تهران در گفتگو با تهران پرس، انسداد معابر و حضور میوه‌فروشان سیار در سطح شهر را یکی از مشکلات جدی پایتخت عنوان کرد.

وی گفت: ساماندهی این وضعیت یک ضرورت انکارناپذیر است و اگر امروز برای آن تصمیم جدی گرفته نشود، در آینده نزدیک با مشکلات گسترده‌تری روبه‌رو خواهیم شد.

امانی با اشاره به بازدیدهای میدانی خود افزود: بارها شاهد انسداد پیاده‌روها و معابر توسط برخی مغازه‌داران و فروشندگان بوده‌ام و در جلسات مختلف نیز این موضوع را به شهرداران مناطق تذکر داده‌ایم، اما متأسفانه این معضل همچنان پابرجاست.

عضو شورای شهر تهران تأکید کرد: تا زمانی که اراده‌ای جدی برای اجرای قانون، نظارت مستمر و ساماندهی اصولی وجود نداشته باشد، این مشکلات همچنان ادامه خواهد داشت و شهروندان بیشترین آسیب را از این وضعیت متحمل خواهند شد.

به اعتقاد کارشناسان، حل این مسئله نیازمند همکاری مشترک شهرداری، دستگاه‌های نظارتی، اصناف و نهادهای حمایتی است. ایجاد بازارچه‌های محلی، اختصاص فضاهای مشخص برای فعالیت فروشندگان سیار، نظارت مستمر بر اشغال معابر و برخورد با متخلفان، از جمله راهکارهایی است که می‌تواند ضمن حفظ معیشت فروشندگان، حقوق شهروندان و نظم شهری را نیز تأمین کند.

امروز تصرف معابر تنها یک تخلف شهری نیست؛ بلکه موضوعی مرتبط با کیفیت زندگی شهروندان، ایمنی، سلامت، عدالت شهری و احترام به حقوق عمومی است. انتظار می‌رود مدیریت شهری با اتخاذ تصمیمات کارشناسی و اجرای برنامه‌ای منسجم، این معضل دیرینه را به شکلی پایدار ساماندهی کند تا پیاده‌روها بار دیگر به کارکرد اصلی خود، یعنی تردد ایمن و آزادانه شهروندان، بازگردند.

انتهای خبر/